Roman

15 Aralık 2006



Çeşitli olayları, ihtirasları, karakterleri, baştan geçen şeyleri hayalî olarak ya da gerçeğe uygun bir şekilde anlatan eserlere verilen ad. Roman türü, hayal gücünün yardımından geniş ölçüde faydalanılarak az çok idealleştirilmiş olan olayları anlatan insanlık belgeleridir. Romanın belli başlı konuları arasında din, politika, sosyal ve ekonomik meseleler, kişilerin özel hayatları ihtirasları, aşklar, akıp giden hayat olayları yer alır. Olaylar, ya yazarın ağzından, ya da romanın belli kahramanının ağzından anlatılır. Hikâye ve roman arasında, önemli bir ayrılık yoktur. Hikâyede yer alan özellikler çoğu zaman romanda da yer alır. Yalnız romanlar, çoğu zaman geniş ölçüde yazılmış eserler olduklarından, olayları, kişileri, hareketleri, daha ince ayrıntılılarına kadar incelemek, yazabilmek imkânını vermiş olur.
Tiyatro ve hikâyelerde olduğu gibi romanda da aynı yazma plânı uygulanır: Serim bölümünde olay, olayı yaratan sebepler, kişiler belirtilir. Gelişme bölümünde olayların akışı, kişilerin özellikleri, olayların geçtiği yerler, devir ve çevre belirtilir, entrikalar sıralanır. Çözüm bölümünde olaylar bir noktada toplanır, roman için bir sonuca varılır ve eser biter.Romanlar, konuları bakımından bir çok bölümlere ayrılır: Tarihî romanlar, kişi ve toplum psikolojisini belirten romanlar macera romanları, öğretici romanlar, polis romanları v.b.
Romanlar, Yeniçağda meydana gelmiş, eserlerdir. Bunlar, eski destan geleneğinin bir devamı özelliğini taşırlar. Rönesans tan bu yana, özellikle XIX. yüzyılda gittikçe gelişerek edebiyatın en yaygın türlerinden biri olmuştur.
Roman hikâye gibi bizde Tanzimat edebiyatıyla birlikte gelişmeğe başlamıştır. Fakat, asıl teknik gelişmesini ve Batı anlamındaki özelliğini XX. yüzyıl edebiyatımızda kazanmıştır.
En büyük roman yazarları, İspanyol edebiyatında Cervantes (1547-1616); Fransız edebiyatında Balzac (1799-1850), Flaubert (1821-1880), Zola (18840-1902); İngiliz edebiyatında Dickens (1812-1870); Rus edebiyatına Dostoyevski (1822 – 1881), Tolstoy (1882 -1910); Amerikan edebiyatında Steinbeck (1902) Hemingway (1898 – 1961), v.b. dır.
Edebiyatımızda başlıca roman yazarları Halit Ziya Uşaklıgil, Hüseyin Rahmi Gürpınar, Halide Edip Adıvar, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Reşat Nuri Güntekin, Peyami Safa, Orhan Kemal, Yaşar Kemal, ilhan Tarus v.b. dır.

Kategori: Edebiyat


Kategoriler

Son Yazılar