'Ulaşım' Kategorisindeki Yazılar
Alman Generali ve havacısı Ferdinan Von Zepplin (1838 - 1917) tarafından icat edilmiş olan, istenilen tarafa sevk edilir balon. Zeplinlerin iskeletleri alüminyum ve duralimünyumdan yapılmıştır. Her birinin içine gazlı balonlar yerleştirilmiş, tamamı da, su geçirmez bir bezle örtülmüştür. Uzunlukları 150 - 180 metre arasındadır. Üç ve dört motörle hareket ettirilebilir. Zeplinler 30 kist taşıyabilecek şekilde yapılmıştır.Almanlar tarafından Birinci Dünya Savaşında bombardıman için kullanılmıştır. Daha sonraları birer taşıt aracı olmuşlardır.
15 Aralık 2006
Kanatlarının altına havanın yaptığı basınç dolayısıyla havada tutunabilmek temeline dayanan uçucu taşıt. 1903 yılında Amerikalı Wright kardeşler tarafından icat edilmiştir. Uçaklarda esas olan, hızdan faydalanılarak havanın direncini arttırmak, uçağın kendi ağırlığını da bu dirençten aşağı düşürmektir. Böylece havası direncinden kurtulabilen çeşitli ağırlıktaki bu dev kütle havanın istenilen yüksekliklerine çıkabilme imkân kazanmış olur.
Bir uçakta ,başlıca şu bölümler bulunur.
1- Motor.
2 - Pilot ve yolcu yerleri.
3 - Kanatlar, dümen ve iniş takımı.
Motor ,arı benzinle işleyen yakıtın patlama gücünü hareket enerjisi haline getiren bir makinedir. Bazı uçaklar çift motorlu, dört motorlu gibi, Motör motörlerinin sayışına göre adlandırılır ve başlıca iki kısımdan ibarettir: a) Makine b) Pervane, Makine, ben deposundan gelen yakıtı hareket ene si haline çevirir. Bu enerji pervan döndürmeğe yarar. Pervane değişik sayıda olan kanatları, döndükçe havayı geriye doğru itecek şekilde yapılmıştır. Bu itme gücü ile kanatlara çarpan hava akımı, kanatları, dolayısı ile uçağı havaya kaldırır. Yeni yapılmış olan uçaklarda pervane bulunmamaktadır. Bunlar tepkili uçak adı ile anılır. Tepkili uçak motorlarında, yeni kovanlarda birdenbire yanan bol miktarda yakıt, ansızın gaza çevrilir havaya karışarak uçağı ileri fırlatır. Bu, birdenbire yanan yakıtın verdiği tepki gücünden pervaneli uçaklarınkinden pek çoktur.
Pilot ve yolcu yerleri uçakla gövdelerini meydana getirmektedir. Pilot uçağı yönetenlere verilen addır. Pilotun, uçağı yönettiği bölümde, uçağın hava basıncını, çeşitli istasyonlarla temas sağlamaya gerektirecek düzenekler vardır. Uçağı yukarı kaldıracak aşağı indirecek çeşitli yönlere sevk edecek düzenekler de bu bölümde bulunur. Bu bölüm pilot kamarası sında pilottan başka makinist ve telsizci de bulunur. Uçağın ön bölümünde olan ve gidiş yönünü bütün çevresi ile görmeğe yarayan pilot kamarası, bir kapı ile yolcuların bulunduğu yolcu kamara sına açılır. Yolcu kamaralarında gerektiğinde 100 kişiden fazla yolcuyu alabilecek dev uçaklar yapılmıştır.
Kanatlar, uçağın iki tarafında uzanan bölümlerdir. Uçak, bunların aracılığı ile yükselebilir. Kanatların arka bölümlerinde dar şekilde düzenlenmiş bir kısım, dümen vazifesini görecek şekilde ayarlanmıştır. Bunlar, kanat dümen leridir. Eski uçaklar, tek katlı, çift kanatları ihtiva ederlerdi. Bugünkü uçaklar ise, iki tarafta birer kanat olmak üzere tek katlı kanatlardan yapılmaktadır. Bugünün uçaklarında kanatlar biraz kalın ve içleri boştur. Bu boşluklarda benzin depoları bulunur. Motörler de kanatlar üzerine yerleştirilmiştir. Dümen, uçağın arkasında bulunmaktadır, türlü türlüdür : a - Yatay dümen, b - Dikey dümen. Yatay dümen, aşağı yukarı oynatılarak kanat dümenleriyle birlikte uçağın aşağı - yukarı yönelmesini sağlar. Dikey dümen, sağa sola döndürülerek uçağın bu yönlerde dönmesini sağlar.
İniş takımı, kara uçaklarında, gövdesine gizlenen, ancak uçak ineceği zaman meydana çıkarılan ön ve arka tekerleklerdir. Deniz uçaklarında bu tekerlekler yerine kızaklar takılmıştır.Uçaklar bir de gördükleri işe göre çeşitlenir: 1 - Sivil uçaklar, 2 - Askerî uçaklar.Sivil uçaklar, genel olarak yolcu ve taşıt uçaklarıdır.
Askerî uçaklar ise savaş halinde memleket savunmasına yarayan savaş araçlarıdır. Avcı uçakları, bomba uçakları , taşıt uçakları gözcü uçakları, diye yaptıkları işe göre adlandırılırlar.
15 Aralık 2006
Şehirlerde elektrikle işleyen otobüslere verilen ad. Troleybüs, şişirme lâstik tekerlekli arabaların havada bir hattan verilen elektrik telinden elektrik akımı almak suretiyle işletilmesinden meydana gelmiştir. Gittiği yerler, ancak elektrik akımı veren tellerin gittiği yerlere kadar olur.
15 Aralık 2006
Şehirler içinde, yere döşenmiş raylar üstünde hareket eden, elektrikle işler ya da atla çekilir taşıt aracı, 1776 yılında ilk defa İngilterede kömür nakliyatı için döşenen yolda işletilen ilkel tramvay, gittikçe evrimleşmiş, 1832 yılında atla çekilen tipleri New York şehrinde işletilmeğe başlamış, daha sonraları da elektrikle işleyenleri, dünyanın büyük şehirlerinde kullanılan önemli şehir içi taşıt vasıtalarından biri olmuştur.
Türkiyede İzmir ve İstanbulda tramvay işletmesi kurulmuştur. İzmirde olanları atla çekilirdi. İstanbulda bulunanları da elektrikli tramvaylar halinde idi. İstanbulda bulunanlar, 1961 yılında kaldırılmış ve yalnız Anadolu yakasında işletilmesine devam edilmesi kararı alınmıştır.
15 Aralık 2006
Çift sürmekle kullanılan bir çeşit taşıt aracı. Benzin gazolin Mazotla işleyen çeşitleri vardır. Kendini harekete getiren bir motor bölümüyle onu idare edenin yeri ve tekerleklerden meydana gelmektedir. Tekerlekleri çok büyük, lâstikleri derin oyuk oyuktur.Böylece yumuşak topraklar da hareket serbestliğine kavuşmuş olur ona bağlanan pulluk ve benzeri çiftlik aletlerini çekerek çift sürmede modern çiftçinin en büyük bir yardımcısı olmaktadır.
15 Aralık 2006
Zırhlı bir savaş aracı. İlk 1916 yılında kullanılmıştır. 30 tondan 100 ton ağırlığına kadar olabilirler. Mazot ya da benzinle çalışırlar. Tekerlek yerine tırtıllı oldukları için, başka araçların geçmesine imkân olmayan en engebeli ve geçilmez
yerlerden bile geçebilirler, içi silâhla dolu olması, en geçilmez yerlerden geçmesi, savaşlarda, yürüyebilen bir kale durumunda olmasını sağlamıştır. Bu sebeple, özellikle İkinci Dünya Savaşında çok gelişmiş ve ordularda büyük işler görmüştür.
15 Aralık 2006
Büyük yükseklikten düşen ya da inen bir cismin, bir insanın düşüşünü ağırlaştırarak yere bir zarar görmeden inmesini sağlayan âlet. Çoklukla ipekten ve plâstiklerden yapılan ve havada büyük bir şemsiye gibi açılan bir âlettir. Uçaklardan atılan çeşitli maddeleri ve insanları yere zarar vermeden indirmek için kullanılır. Çeşitli işler içirt kullanıldığı gibi, bir savaş vasıtası olarak da kullanılmaktadır. İkinci Dünya Savaşında, savaşa katılan devletler, istedikleri yerlere asker çıkarması yapabilmek için, paraşütçü birlikleri meydana getirmişlerdi.
15 Aralık 2006
Zamanımızın en çok kullanılan bir taşıt aracı. İlk otomobiller buharla işleyen taşıt araçları idi. Bugünkü otomobiller ise, benzin gibi akaryakıtlarla çalışan motörlerle işlemektedir.
Bugünkü otomobillerde, transmisyon düzeneği ile motorun gücü tekerleklere verilir. Transmisyon düzeneği, vites, debriyaj ve diferansiyelden meydana gelmiştir. Vites, otomobilin hızını düzenlemeye yarar. Motorun kuvveti, vites kutusundan şaft denen bir mil ile diferansiyel düzeneğine yollanır. Diferansiyel düzeni de motorun gücünü tekerleklere verir ve iki arka tekerleği birbirinden ayırır. Otomobili yavaşlatmak ve durdurmak, fren düzeni ile olur. Fren el ayak olmak üzere iki şekilde olur. Bunlardan başka, otomobillerde akümülâtör aracılığı ile sağlanan ve motorun çalışmasını sağlayan elektrik düzeni, motörü soğutmaya yarayan radyatör vardır.
Hava ile şişirilmiş lâstikler ve yaylar üzerinde sarsıntısız yol alan otomobil, ilk meydana geldiği 1765 tarihinden bu yana çok gelişmiştir. Bugün, bütün dünyada çok önemli bir endüstri haline gelen otomobil endüstrisi ile her yıl gittikçe gelişen ve her türlü rahatlığı, her türlü kolaylığı üzerinde bulunduran otomobil modelleri yapılmaktadır.
15 Aralık 2006
Yerden dikliğine havalanabilen ayrı şekilde yere konabilen tepeden pervaneli uçaklara verilen ad. Helipokterlerin tepesinde ve kuyruğunda olmak üzere iki pervanesi vardır. Tepesinde olan dikliğine yükselip alçalmasını, kuyruğunda olan da, yere yatay olarak yo almasını sağlar. İki değişik yönde olan bu hareketi sebebi ile helikopterler, çok dar alanlarda istenilen yere inebilmek özelliğini taşırlar. Hızının da az olması, yolcu taşımanın dışında, çeşitli işleri yapmasına ve çeşitli yerlerde kullanılmasına yol açmıştır. Dağlardaki çeşitli kazalarda, sel ve yangın felâketlerinde, uçak alanı olmayan yerlere posta ve başka şeylerin götürülmesinde, çeşitli askerî işlerde, tarım alanında hasta taşımada kullanılmağa elverişli, bir çeşit hava taksisi özelliğinde araçlardır.
15 Aralık 2006
Su üstünde gezmek için yapılmış büyük taşıt. İnsanların kıtaları asarak bir birlerîyle anlaşmasında ve alıverişinde büyük hizmeti olan gemi, aynı zamanda bir savaş aracı olarak da kullanılmıştır. Savaştaki önemi de, son yıllarda uçakların büyük önem taşımaca başlamasına rağmen devam etmektedir.
Tarih: İlk geminin kimler tarafından ve ne zaman yanıldığı bilinmemektedir. Ancak, ilk insanların, bir derenin bir yanından öbür yanma geçmek için suya düşmüş büyük kütükleri kullanmaya başlamaları, geminin ortaya çıkış tarihi olarak kabul edilebilir.
Bunun dışında geminin tarihî, genel olarak şu devirleri geçirmiştir:
1 - Ä°lk medeniyetlerdeki gemiler,
2 - Kürekli savaş ve ticaret gemileri.
3 - Yelkenli savaÅŸ ve ticaret gemileri,
4 - Buhar makineli gemiler, 5 - Zırhlı savaş gemileri, 6 - Atomla işleyen gemiler.
1 - İlk medeniyetlerdeki gemilerin ilkin kimler tarafından ve nasıl meydana getirildiği bilinmemektedir.
İlk medeniyetleri meydana getirmiş olan Mısırlıların, Sümerlilerin, Yunanlıların, çoklukla Akdeniz çevresinde ve nehir boylarında yaşamış olmaları bunların gemi gibi bir taşıttan faydalandığı gerekçesini kabul ettirmektedir. Bu ara da Fenikelilerin gemicilikte ileri gittikleri, İlk Yunan medeniyetlerinin, Akdenizin çeşitli bölgelerinde sömürgeler meydana getirmiş olmaları ve buralar; devamlı bir gidiş gelişin sağlanmış olması, gemilerden faydalanılma fikrinin bu çağlarda yerleşmiş olduğunu gösteri: Zaman geçtikçe. Yunanlılarda, Kartacalılarda ve Romalılarda yalnız ticaret ve korsanlıkla değil, toplu olarak, yâni donanma halinde deniz savaşlarına katılar gemiler de kullandığını görüyoruz.
2 - Ortaçağın sonlarına doğru kürekli savaş ve ticaret gemileri, Akdeniz çevresinde yaşayan devletler tarafında kullanılmaya başlanmıştır. Bu devrede kadırga (galer) denilen savaş
15 Aralık 2006
Önceki
