'Tarih' Kategorisindeki Yazılar

Sakarya meydan muharebesi

Kurtuluş Savaşında yapılmış olan en önemli meydan muharebelerinden biri. 23 Ağustos -13 Eylül 1921 tarihleri arasında yirmi iki gün, yirmi iki gece devam etmiş ve tarihin en kanlı muharebelerinden biri olmuştur.
Kütahya ve Eskişehir muharebelerinden sonra bir süre duraklamış olan Yunan ordusu, Başkomutanı Kral Kostantinin Ankarayı hedef gösteren bir günlük emri ile ileri harekete geçmiş ve Türk ordularıyla temas etmiştir. Türk ordusuna oranla üstün bir kuvvetle savaşa giren düşman kuvvetleri, Türk savunma hatlarını çeşitli bölgelerde yararak ileri hamleler kazandılar. Bu savaşta Türk ordularını, Başkomutan Mustafa Kemal Paşa yönetiyordu. Mustafa Kemal Paşa, yayınladığı bir günlük emirde de bildirdiği gibi, Türk ordusuna kaygın bir savunma sistemi uygulamış ve Yunan ordusunun, geniş bir alan içinde yayılarak, Ankaranın 50 kilometre kadar güneyine yaklaşmalarını, bu geniş ve ileri yayılma alanı içinde de esas kuvvetlerinden uzaklaşmalarım sağlamıştır. Yunan ordusunun, önlerinde yenilmiş bir durumda geri çekilmekte olduğunu sandığı Türk ordusu, bütün cephelerde ve yaygın bir şekilde, 10 Eylülde taarruza geçmiş, 12 Eylülde de Yunan ordusunu, Sakarya nehrinin batısına atmayı başarmıştır. Ankarayı alma emri ile harekete geçen Yunan ordusu, çok büyük kayıplar vererek Kurtuluş Savaşındaki büyük yenilgilerinden birine daha uğramıştır.
Başkomutan Mustafa Kemal Paşa, 12 Eylül 1921 tarihli günlük emrinde, yirmi bir gün devam eden Sakarya Meydan Muharebesinin tam bir Türk zaferiyle son bulduğunu bildirmiştir.
Bu savaştan sonra Mustafa Kemal Paşaya Gazi lik unvanı ve Mareşal lik rütbesi verilmiştir.

15 Aralık 2006

Üçlü itilaf

İngiltere, Fransa ve Rusya arasında kurulmuş olan birliğin adı. Birinci Dünya Savaşı ndan önceki yıllarda, bu savaşa yol açan büyük anlaşmazlıkların başlangıç yıllarında birbirine düşman iki taraf, yavaş yavaş kendine taraftar toplamağa başlamıştı. 1870-71 yenilgisinden sonra Almanyayı kendine düşman bilen Fransa, 1878 Berlin Kongresinde Almanlarla arası açılan Rusyaya yanaşmış, bunun sonucu karşılıklı bir saldırmazlık ve birbirlerini koruma paktı imza edilmiştir. Önceleri İngiltere, bu anlaşmaya yanaşmamış ,fakat 1907 yılında Rusyanın ve Fransanın yanında olmayı kabul etmiştir. Bunun sonucu olarak Üçlü itilâf kurulmuştur.
1914 yılında çıkan Birinci Dünya Savaşında, Üçlü itilâfın karşısında olan Üçlü ittifak, yenilgiye uğrayacak, Üçlü itilâf devletlerinden Rusya, savaş dışı kalacak, İngiltere ve Fransa, bunlara katılan Amerika Birleşik Devletleri ile birlikte savaşın galipleri, olacaklardır.

15 Aralık 2006

Ramazanoğulları

Osmanlı devletinin Kuruluşu sıralarında Güney Anadoluda (Adana, Tarsus, Misis yörelerinde) kurulmuş olan bir küçük devlet. Ramazanoğulları, Horasan tarafından gelerek Anadoluda yerleşmişlerdir. 1378 yılında Ramazanoğlu İbrahim tarafından bir beylik haline getirilmiş, uzun yıllar Mısırdaki Memlûk sultanlarının ve Osmanlıların koruyuculuğu altında yaşamış, 1462 yılında Adana çevresine Osmanlıların bir vali göndermesi ile son bulmuştur.

15 Aralık 2006

Yedi yıl savaşı

Louis XV. devrinde 1756 – 1763 yılları arasında Fransa, Avusturya ve Rusya ile İngiltere, Prusya arasında devam eden savaşa verilen ad. Bu savaşın başlıca sebepleri, İngiltere – Fransa arasındaki müstemleket rekabeti ile Avusturyanın Frederic II. den intikam almak isteğidir. Fransa, bu savaş sonunda Kanada ve Hindistanı kaybetmiştir.

15 Aralık 2006

Sırpsındığı

Murat I. zamanında, Rumelide ilerlemeğe başlayan Osmanlı Türklerinin, birleşik Hıristiyan kuvvetlerine karşı, Edirne yakınlarında, Sırpsındığı denen yerde yaptıkları savaş. 1363 tarihinde yapılan bu savaşta papanın aracılığı ile birleşen Sırp, Ulah, Macarlardan meydana gelmiş altmış bin kişilik bir ordu, Osmanlı sınırlarını geçerek Edirne yakınlarına kadar gelmişler, Osmanlı komutanı Hacı İlbeyin idaresinde onbin kişilik bir kuvvetin bir gece baskını sırasında, hemen tamamen kılıçtan geçirilmişlerdir. Osmanlı Türklerine karşı hazırlanan ilk Haçlı seferi olan bu savaşa, bu sebeple Sırpsındığı adı verilir.

15 Aralık 2006

Üçlü ittifak

Almanyanın İtalya ve Avusturya ile kurduğu birliğin adı. Avrupada önüne geçilmez bir kuvvet halinde gün geçtikçe genişlemeye başlayan Almanya, 1870-71
savaşından sonra, büyük başarılara kalınca, bunlarla yetinmemeye başlayan Avrupada kendinden kuvvetli bir devletin kalmamasında kararlı olarak hareket etmek yolunu seçmiştir.Bismarkın üstün siyaseti ile yönetilen Birinci Dünya Savaşı öncesi Almanyası, bu sebeple, Avrupada, kendisi kuvvetli devletlerin yardımcılığını aramış İtalya ve Avusturya ile anlaşmaya varılarak 1883 yılında Üçlü ittifak kurulmuştur. Üçlü ittifakın kurulması, Almaya nın Avrupada üstünlüğünü sağlan Fransanın Almanyadan intikam almasının önüne geçmiştir.Fakat, 1914 yılında çıkan Biri Dünya Savaşında, İtalya, çok geçmeden bu birlikten ayrılmış, Almanya büyük yenilgiye uğramıştır.

15 Aralık 2006

Rumeli eyaleti

Osmanlı imparatorluğunun Avrupadaki topraklarındaki (bu topraklara genel olarak Rumeli adı verilir) yönetim bölümü imparatorluktaki bölümlerin en önemlisi idi. Rumeli Beylerbeyi tarafından yönetilirdi. Merkezi Sofya şehri idi. Rumeli eyaleti, 24 sancaktan meydana gelmiş büyük bir eyaletti.

15 Aralık 2006

21 mayıs 1963 olayı

22 Şubat 1962 hareketine girişmiş olan emekli kurmay albay Talât Aydemirin liderliği altında, anayasayı çiğnemek, Türkiye Büyük Millet Meclisini feshetmek, meşru hükümet idaresine son vermek amacıyla, ikinci defa girişilmiş bulunan hükümet darbesi olayına verilen ad.
22 Şubat 1962 hareketinden sonra emekliye sevk edilmiş bulunan ve adlarına Yirmiiki Şubatçılar denen bazı emekli subaylar, yine Harp Okulunun eski komutanı emekli kurmay albay Talât Aydemirin liderliği altında, meşru hükümet idaresine son verme hazırlıklarına girişmişlerdir. Bunlar ve bunlarla aynı fikirde olan sayıları pek az bazı subaylar, 21 Mayıs 1963 günü Harp Okulunda karargâh kurmuşlar ve Harp Okulu öğrencilerini Ankaranın belirli yerlerini hükümet kuvvetlerinin elinden almak üzere sevk etmişlerdir. Gece yarısından itibaren, Ankara radyosunun Talât Aydemire bağlı Harp Okulu öğrencilerinin eline geçmesi üzerine de, Ankara radyosu, Türk Silâhlı Kuvvetleri ihtilâl Genel Karargâhı adına Talât Aydemirin tebliğlerini yayımlamaya başlamıştır. Bu tebliğlerde, Türkiye Büyük Millet Meclisinin feshedildiği, partilerin kapatıldığı, idareye el konulduğu ve Türkiyede sıkı yönetim ilân edildiği belirtilmiştir.
Ankara sokaklarında yer yer yapılan çarpışmalarda ve hükümet kuvvetlerine bağlı uçaklardan atılan kurşunlarla 7 kişi ölmüş, 25 kişi yaralanmıştır.
Ancak, Talât Aydemir ve arkadaşlarının bu hareketi de 22 Şubat 1962 hareketi gibi başarılı olamamış ve hükümet kuvvetleri yine başarı kazanmışlardır. Ankarada bu harekete katılmış olan ve çoğunluğunu emekli Yirmiiki Şubatçıların teşkil ettiği kimseler, başta Talât Aydemir olmak üzere yakalanmışlar, İstanbul da da sayıları çok az olan bazı subay ve emekli subaylar ve Harp Okulu öğrencileri tevkif edilmişlerdir.
22 Mayıs 1963 günü, Bakanlar Kurulu toplanarak, Ankara, İstanbul ve İzmir de sıkıyönetim ilân etmiş, böylece 21 Mayıs olayının sorumluları Sıkıyönetim Komutanlığının emrine verilmişlerdir.
Olayın tahkikatına süratle girişilmiş Ankarada iki Sıkıyönetim Mahkemesi kurulmuştur. Mamakta kurulan mahkeme, olayda ilgisi bulunan sanıkları, Harp Okulunda bulunan mahkeme de, olaya katılmış olan Harp Okulu öğrencilerini yargılamıştır.
Üç ay süren duruşmalar sonunda, Mamaktaki Sıkıyönetim Mahkemesi 5 Eylül 1963 günü, kararını açıklamıştır.
Bu karara göre, 21 Mayıs 1963 hareketine katılmış bulunanlardan 7 kişi (Talât Aydemir, Fethi Gürcan, Erol Dinçen, ilhan Baş, Cevat Kırca, Osman Deniz, Ahmet Gücal) idam, 29 kişi müebbet hapis, 12 kişi onbeş yıl ağır hapis 5 kişi on iki yıl ağır hapis, 5 kişi on iki yıl ağır hapis, 2 kişi sekiz yıl hapis, 2 kişi altı ay hapis, 14 kişi beş yıl hapis, 23 kişi dört yıl hapis, 4 kişi bir yıl hapis, 2 kişi on ay hapis, 6 kişi üç ay hapis cezalarına çarptırılmışlardır. 45 kişi hakkında da beraat kararı verilmiştir.
Harp Okulu öğrencilerini yargılayan Harp Okulundaki Sıkıyönetim Mahkemesi de, 10 Eylül 1963 günü kararını açıklamıştır. Bu karara göre de 75 öğrenci dörder yıl hapse hüküm giymiştir.
Ölüm cezasına mahkûm olanlardan Talât Aydemir ve Fethi Gürcan, asılmak suretiyle idam edilmişlerdir.

15 Aralık 2006

Sipahi

Eskiden Osmanlı ordusunda, tımar adıyla aldıkları vergiye karşılık seferlere katılmak zorunda olan bir sınıf süvari asker. Bunlar âkıncılık çapulculuk, karakol hizmetleri görürler ve düşman karşısında yaya askerlerin korunmasını sağlarlardır.

15 Aralık 2006

Üçlü pakt

Hitler Almanyasının İtalya ve Japonya ile 1940 yılında Berlinde imzaladığı pakt. Bu pakt, Avrupa ve Afrika düzenlenme hakkını Almanya ve İtalya Asyanın düzenlenme hakkını da Japonya veriyordu. Daha önce (1939) İtalya ve Almanya arasında imza edilen çelik Pakt, 1939 Avrupa Savaşının başlamasına sebep olmuş, 27 Eylül 1940 tarihinde Çelik Pakta Japonyanın da katılması ile Üçlü Paktın meydana gelmesi, savaşın, İkinci Dünya Savaşı olmasını sağlamıştır. Üçlü Pakt devletleri, İkinci Dünya Savaşından büyük yenilgi ile çıkmışlardır.

15 Aralık 2006

Sonraki Önceki


Kategoriler

Aylara Göre